Noticias

ASEAN Mídia Forum Ba Dala-X, Deskute Asuntu Jeopolítika no Seguransa Enerjétika Inklui Papel Mídia iha Navegasaun Futuru ASEAN

todayJuly 29, 2026 38 1

Background
share close

Manila, 29 Jullu 2026 (RAFA.TL)- ASEAN Mídia Fórum (AMF) ba dala-X ne’ebé hala’o iha Manila, Filipina, husi loron 29-30 fulan-Jullu 2026, deskute liu asuntu importante sira kona-bá Jeopolítika no Seguransa Enerjétika, inklui Papel Mídia iha Navegasaun  futuru ASEAN nian.

Jornalista RAFA.TL, Vito Salvadór, ne’ebé hola parte iha  atividade anuál ida-ne’e, relata husi Manila-Filipina, Kuarta-ne’e, katak iha eventu ida-ne’e halibur profisionál sira mídia nian hosi rejiaun ASEAN tomak hodi diskute asuntu urjente sira iha indústria mídia nian, fahe hanoin sira, no esplora oportunidade sira ba kolaborasaun.

Forum Mídia ASEAN nian destaka dedikasaun koletiva atu avansa objetivu sira ne’ebé fahe nu’udar komunidade ASEAN ida de’it liuhosi diskusaun sira ne’ebé envolve ho líder opiniaun xave rejionál sira no painél dinámiku sira, reafirma kompromisu atu haburas ASEAN ida ne’ebé unidu, hodi loke dalan ba komunidade ASEAN ida ne’ebé iha ligasaun no reziliente liután.

Iha ASEAN Mídia Forum ba dala-X ne’e, sei iha diskusaun direita entre partisipante sira hamutuk ho painelista sira kona-ba, Jeopolítika no Seguransa Enerjétika no Papel Media nian iha ASEAn nia navegasaun sira ba futuru.

Iha faze Jeopolítika no Seguransa Enerjétika, parte sira sei ko’alia liu kona-ba asegura ASEAN nia futuru iha mudansa globál sira nia leet. Haré husi konflitu sira iha Médiu Oriente iha impaktu globál diretu; laiha nasaun ida maka livre hosi efeitu sira hosi folin kombustivel no merkadoria sira ne’ebé sa’e maka’as.

Komunidade sira iha rejiaun ASEAN tomak sente diretamente konsekuénsia husi dezafiu hirak ne’e. Enkuantu ASEAN formula ona planu sira atu atinji integrasaun enerjétika ne’ebé luan liu, presiza pasu sira seluk.

Estratéjia no polítika saida maka ASEAN tenke hala’o atu hametin seguransa enerjétika, tantu iha nivel estadu-membru, individuál no nu’udar rejiaun unifikadu.

Aleinde ne’e, diskusaun ida-ne’e sei ezamina esperiénsia relevante sira hosi Alemaña no Europa kona-ba tranzisaun enerjétika no seguransa, enkuantu esplora oportunidade foun sira ba kooperasaun inter-rejionál.

Papel Mídia nian iha Navegasaun ASEAN nia futuru, Ascensaun husi AI jerativu no transformasaun dijitál ne’ebé lalais aprezenta realidade duplu: motór ida ne’ebé maka’as ba inovasaun no ameasa signifikativu ba integridade informasaun nian.

Iha ASEAN Mídia Forum ne´e atu esplora oinsá mídia ASEAN nian bele aproveita ho estratéjiku teknolojia foun sira enkuantu kaer metin padraun étika sira ne’ebé rigorozu no kontra dezinformasaun iha paizajen dijitál ne’ebé polarizadu ba beibeik.

ASEAN nia papél iha avansu kooperasaun marítima bazeia ba regra sira, ASEAN nia pozisaun estratéjiku hodi jere ninia domíniu marítimu iha tensaun jeopolítika nia leet no degradasaun ambientál.

Balansu enkuadramentu legál seguransa konvensionál sira, hanesan Kódigu Konduta (COC) iha Tasi Súl Xina nian ho kooperasaun funsionál krusiál kona-ba biodiversidade tasi nian, sustentabilidade ekonomia azul, no aplikasaun lei konjunta hodi kombate krime marítima transnasionál.

ASEAN Mídia Forum tinan ne´e partisipa husi Jornalista, Editór, no jerente sira husi órgaun komunikasaun sosiál oin-oin husi nasaun sira ASEAN nian hanesan Timor-Leste, Filipina, Kambodia, Tailándia, Indonézia, Vietnam, Laos, Brunei Darusalam, Singapura inklui Myanmar.

ASEAN Mídia Forum hetan apoiu hosi Governu Federál Alemaña liuhosi Deutsche Gessellschaft fur Internationale Zusammenarbeit (GIZ). ***

Written by: RafaFM

Rate it

Sé maka ita

Harii husi Nilton no Akita durante tempu susar sira hafoin referendu, Rádiu Rafa mosu nu’udar símbolu esperansa no rekonstrusaun iha Timor-Leste. Ida-ne’e maka estasaun rádiu dahuluk ne’ebé mosu hafoin independénsia, halibur foin-sa’e sira, habelar ksolok, no fó lian ba jerasaun foun, maski bainhira barak sei hela iha uma ne’ebé halo ho ahu-ruin hafoin destruisaun ne’ebé kauza hosi violénsia ne’ebé mosu hafoin referendu 1999, iha ne’ebé timoroan sira vota atu haketak hosi Indonézia no harii nasaun ida ne’ebé independente no livre.

Kontaktu sira
error: Content is protected !!