Ouvir RAFA Ritmo, Voz e Coração de Timor
Díli, 07 Jullu 2026 (RAFA.TL)- Membru Parlamentu Nasionál (PN), Cedelizia Faria dos Santos ho mós Deputada Irene Gonzaga Sarmento, iha sesaun plenária, Tersa (07/07/2026), aprezenta sira-nia nia preokupasaun ho fenomena labarik sira kontinua hala’o atividade faan sasán iha dalan ninin.
“Vise-Ministru favór ida haruka hela instituisaun labarik nian (Instituto para a Defesa dos Direitos da Criança) haré hela ba labarik sira iha Timor-Plaza nia oin aumenta barak liután ona. Iha Gloria Jeans aumenta barak liu, iha loja sira mós labarik sira aumenta barak, labarik sira faan de’it krupuk, manu-tolun da’an, hudi sona. La hatene labarik sira hatama osan ba sé, ne’ebé favór ida tau atensaun lalais ba asuntu sira ne’e,” Deputada Cedelizia Faria dos Santos hateten.
Membru Bankada KHUNTO Deputada Irene Gonzaga Sarmento mós hatutan tán katak tuir nia observasaun iha tereñu kada loron númeru labarik sira fa’an sasán iha dalan ninin ne’e aumenta ba bei-beik.
“Ita haré katak labarik barak tebes ne’ebé halo sira nia atividade, iha kalan ita haré iha Timor Plaza nia oin, ita haré iha Taibesi rasik no kuazé iha terminal iha fatin sira ne’e labarik sira fa’an, iha Taibesi labarik sira fa’an modo, fa’an tomate sira leba hodi halai ba halai mai ita haré ida-ne’e maiória labarik barak mak faan iha ne’ebá,” Deputada Irene Gonzaga hateten.
Reprezentante povu ne’e husu ba Ministériu relevante atu buka tuir sé mak haruka labarik sira ne’e fa’an iha dalan ninin, tanba tuir loloos labarik sira idade atu eskola, la’ós idade atu faan sasan iha dalan ninin.
Hatán ba kestaun ne’e reprezentante Governu iha Parlamentu Nasionál Vise-Ministru Asuntu Parlamentár Adérito Hugo da Costa hatete, kona-bá asuntu kontrolu ba atividade labarik sira ne’ebé involve aan iha faan sasán iha kapitál Díli liuliu iha espasu públiku sira iha estrada iha Timor Plaza, merkadu no terminais sai interesante ba ajénsia espesialidade no estatutu empreza públiku hodi bele tau atensaun ba situasaun ida-ne’e.
“Ha’u fiar katak entidade sira ne’e iha kontextu ne’e iha ona dadus ruma bele fornese ba ita, ba Parlamentu mós bai ta hotu bele foti dezisaun preventiva ba oin,” hatete Vise-Ministru Adérito Hugo da Costa.
Fó hanoin fali katak iha Segunda, 15 Juñu 2026, Instituto Para a Defesa dos Direitos das Kriansas (INDICA) halo konsultasaun juridiku ho Prokuradór Jerál Repúblika (PGR), Nelson de Carvalho, hodi haré lejislasaun sira ne’ebé bele regula labarik sira fa’an sasán iha Estrada ninin sira iha kapitál Dílli.
Prezidente INDICA, Dinorah Granadeiro, ha kódigu penál balu ne’ebé maka proteje mós labarik kiik sira nia direitu, oinsá maka atu bele asesu ba edukasaun, uza tempu livre atu estuda, tenke han tuir oras, uza tempu balu hodi haksolok ho nia belun sira.
Tuir dadus ne’ebé maka INDICA iha labarik sira ne’ebé maka fa’an sasán iha dalan ninin maioria maka eskola iha nivel primaria, iha mós labarik balu ne’ebé maka la eskola, INDICA mos kontinua servisu hamutuk ho Ministeriu Edukasaun hodi hare asuntu ne’e.
INDICA observa mós katak maioria labarik sira ne’ebé maka fa’an sasan iha dalan ninin no kontinua eskola sira halo manejamentu ba tempu, iha oras eskola, sira tuir aula, depois sai husi eskola kontinua ba fa’an sasan, mas tuir lolos sira tenke utiliza ba estuda no deskansa ida ne’e maka sira uja fali hodi ba fa’an sasan ida ne’e krime.
INDICA hanesan instituisaun independente mantein nia servisu sira ho independe no konsidera katak ida ne’e hanesan krime Públiku ida, ne’ebé maka inan-aman halo hasoru oan sira, tanab ne’e sei deit maka halo asaun ida ne’e tenke hato’o ba iha prokurador jeral atu foti asaun ne’ebé legal hasoru inan-aman
Jornalista : Zita Menezes/Editór: Vito Salvadór
Written by: RafaFM
PN Preokupa Labarik Sira Kontínua Fa’an Sasán iha Dalan Ninin
todayJuly 28, 2026 70 3
Harii husi Nilton no Akita durante tempu susar sira hafoin referendu, Rádiu Rafa mosu nu’udar símbolu esperansa no rekonstrusaun iha Timor-Leste. Ida-ne’e maka estasaun rádiu dahuluk ne’ebé mosu hafoin independénsia, halibur foin-sa’e sira, habelar ksolok, no fó lian ba jerasaun foun, maski bainhira barak sei hela iha uma ne’ebé halo ho ahu-ruin hafoin destruisaun ne’ebé kauza hosi violénsia ne’ebé mosu hafoin referendu 1999, iha ne’ebé timoroan sira vota atu haketak hosi Indonézia no harii nasaun ida ne’ebé independente no livre.
Copyright Rafa.tl - Desenvolvido por Justweb.pt