Ouvir RAFA Ritmo, Voz e Coração de Timor
UNTL ho Embaixada Estadus Unidus Amérika iha Timor-Leste realiza enkontru modelu ASEAN ho objetivu fó espasu ba estudante sira aprende diplomasia no kooperasaun rejionál, Kinta 8 Outubru 2026.
Díli, 08 Outubru 2026 (RAFA) – Universidade Nasionál Timor Lorosa’e (UNTL) ho Embaixada Estadus Unidus Amérika iha Timor-Leste, Kinta ne’e, realiza enkontru modelu ASEAN ho objetivu fó espasu ba estudante sira aprende diplomasia no kooperasaun rejionál.
Iha sorumutuk modelu ASEAN ho tema “Vizaun Ida, Identidade Ida, Komunidade Ida: Líder ASEAN Servisu Hamutuk ba Futuru Sustentável” ne’e halao iha otél Palm Spring, Fatuhada, Díli.
Reitór UNTL Joviano António da Costa apresia ba Embaixada Estadus Unidus Amérika ba apoiu nafatin ba Uma Amerika UNTL. Tanba, kooperasaun ida-ne’e permite ona Uma Amerika atu fornese oportunidade sira ne’ebé iha valór ba aprendizajen, dezenvolvimentu lideransa no envolvimentu internasionál.
“Atu bele kapasita ita-nia ema, tanba língua Inglés ne’e língua traballu ba ASEAN. Entaun, kapasita ita-nia ema partisipa iha ASEAN ho lian Inglés. Kapasitasaun Leadership no komunikasaun, atu kapasita skil ema ida ba iha futuru,” Reitor UNTL subliña.
Tuir nia, esperiénsia prátika ida-ne’e importante tanba ASEAN halibur nasaun sira ho istória, kultura, nivel dezenvolvimentu no prioridade nasionál oioin. Tanba ne’e, kooperasaun rejionál presiza abilidade atu rona, atu komprende perspetiva oioin, atu halo negosiasaun no atu hetan pontu komún.
“Hirak-ne’e maka kualidade esensiál sira la’ós de’it iha diplomasia no kooperasaun internasionál, maibé mós iha lideransa no funsaun públika” tenik Joviano António.
Reitór UNTL ne’e hakuir, maske enkontru ohin ne’e hanesan simulasaun ida, maibé asuntu sira ne’ebé diskute kona ba edukasaun, dezenvolvimentu ekonómiku, protesaun ambientál, saúde no direitus umanus importante hotu ba Timor-Leste no ba Komunidade ASEAN luan liu.
Nia mós enkoraja partisipante hotu-hotu atu aproveita oportunidade ida-ne’e ho di’ak, atu troka ideia sira ho nakloke, atu rona didi’ak ba perspetiva oioin, no atu esperiénsia tantu oportunidade sira no dezafiu sira ne’ebé envolve iha alkansa pozisaun komún sira.
Hein katak enkontru Uma Amerika UNTL Modelu ASEAN dahuluk ida ne’e sei marka inisiu ba inisiativa ida ne’ebé bele kontinua no buras iha tinan hirak oin mai.
Embaixada Estadu Unidus Ameriak Enkarregada Negósius Interina, Charlette Betts informa eventu ne’ebé hala’o durante loron tomak ne’e marka konkluzaun ho susesu ba programa formasaun Inglés profisionál no dezenvolvimentu lideransa ne’ebé hala’o durante fulan barak ho objetivu hametin kapasidade Timor-Leste atu partisipa ho efikás iha forúm rejionál no internasionál.
Partisipante sira inklui funsionáriu governu, akademiku, peskizadór, jornalista, líder Organizaun Naun Govermetal, diplomatas, membru asosiasaun profisionál no líder komunidade sira.
Simulasaun final ne’e fó oportunidade ba partisipante sira atu aplika kapasidade hirak-ne’e iha ambiente diplomátiku realístiku no ho nível aas halo tuir modelu reuniaun rejionál hanesan forúm ASEAN.
Timor-Leste hola ona nia fatin iha Sudeste Aziátiku, nia presiza profisionál sira ne’ebé bele reprezenta ho konfiansa. Tanba ne’e Estadus Unidus Amérika sente orgullu hodi apoia Timor-Leste nia papél ne’ebé buras daudaun iha ASEAN.
Reprezentante partisipante, Josefina Cardoso Soares, hatete enkontru ne’e importante tebes tanba oinsá atu kapasita foinsae sira-nia koñesimentu liga ho diplomasia, tanba Timor-Leste sai ona membru ASEAN ne’e presiza ema ne’ebé matenek no iha kapasidade.
“Ha’u sente orgulu tebes bele partisipa iha model ASEAN meeting, hanesan oportunidade ida ba foinsae sira, atu aumenta sira-nia koñesimentu aléinde bele fó oportunidade hodi dezenvolve di’ak liután sira-nia koñesimentu no abilidade relasiona ho Diplomata,” tenik Josefina Cardoso.
Jornalista: Cesarina de Carvalho
Written by: RafaFM
Embaixada EUA ho UNTL Promove Enkontru Modelu ASEAN
todayNovember 20, 2026 13 2
Harii husi Nilton no Akita durante tempu susar sira hafoin referendu, Rádiu Rafa mosu nu’udar símbolu esperansa no rekonstrusaun iha Timor-Leste. Ida-ne’e maka estasaun rádiu dahuluk ne’ebé mosu hafoin independénsia, halibur foin-sa’e sira, habelar ksolok, no fó lian ba jerasaun foun, maski bainhira barak sei hela iha uma ne’ebé halo ho ahu-ruin hafoin destruisaun ne’ebé kauza hosi violénsia ne’ebé mosu hafoin referendu 1999, iha ne’ebé timoroan sira vota atu haketak hosi Indonézia no harii nasaun ida ne’ebé independente no livre.
Copyright Rafa.tl - Desenvolvido por Justweb.pt