Ouvir RAFA Ritmo, Voz e Coração de Timor
AMRT ho Ministériu Edukasaun (ME), ofisialmente lansa revista “Retalhos de Rezisténsia: Ema Ida, Istória Ida" hodi hametin memoria rezisténsia, Kinta 12 Novembru 2026.
Díli, 12 Novembru 2026 (RAFA)-Arkivu no Muzeu Rezisténsia Timorense (AMRT) hamutuk ho Ministériu Edukasaun (ME), ofisialmente lansa revista “Retalhos de Rezisténsia: Ema Ida, Istória Ida” hodi hametin memoria rezisténsia.
Ministra Edukasaun, Dulce de Jesus Soares iha nia intervensaun hateten katak lansamentu revista ne’e la’ós de’it aprezentasaun publikasaun ida, maibé momentu omenajen, rekoñesimentu no reflesaun ba legadu sira ne’ebé ho aten-barani no sakrifísiu kontribui ba konstrusaun Nasaun Timor-Leste.
“Istória rezisténsia nian la’ós hakerek de’it ho naran líder boot sira. Hakerek mós ho istória mane no feto anónimu sira, inan sira, família sira no komunidade sira ne’ebé reziste iha silénsiu,” hatete Ministra Edukasaun Dulce de Jesus Soares iha auditoriu AMRT, Kinta-ne’e.
Ministra Edukasaun ne’e subliña mós katak, ema ida-idak kaer istória ida, no istória ida-idak maka pedasuk ida husi memória koletiva povu Timoroan nian.
Revista ne’e dezenvolve liuhusi parseria entre AMRT no Projetu Sentru Aprendizajen no Formasaun Eskolár (CAFE), ne’ebé envolve estudante sira hodi deskobre, halibur no apresia sasin husi sira-nia komunidade.
Tuir Ministra Edukasaun, liuhusi projetu ne’e, estudante sira la aprende de’it istória, maibé aprende mós atu rona, komprende, respeita no rekoñese valór husi sira ne’ebé mai antes sira.
Serimónia ne’e sai signifikativu liu tan, tanba hala’o iha loron 12 Novembru, data ne’ebé marka Masakre Santa Kruz, 12 Novembru 1991 hodi hafoun kompromisu ba memória, dignidade umana, dame no liberdade.
Ministra Edukasaun husu estudante atu rona katuas sira, husu pergunta, grava sira-nia istória, no labele husik silénsiu hamoos saida maka susar atu atinji.
“Povu ne’ebé hatene nia istória komprende di’ak liu ninia liberdade nia valór no preparadu di’ak liu atu harii nia futuru,” nia subliña.
Ministra fó parabéns ba AMRT, responsável Projetu CAFE, profesór no liuliu estudante sira, no hein katak revista ne’e sei sai ponte entre jerasaun sira, atu istória rezisténsia nian sei moris nafatin.
Iha fatin hanesan Diretór Ezekutivu AMRT, Jorge Alves “We Moris” liuhusi nia diskursu hato’o agradese ba estudante no profesór eskola CAFE sira-nia apoiu mak hodi bele lansa ofisiál livru ida ho títulu “Ema Ida Istória Ida”.
“Ohin Timor-Leste komemora tinan 35 trajedia 12 Novembru 1991, Timor-Leste nia istória hakerek ho ruin no ran kompara ho nasaun sira seluk nia istória hakerek ho tinta. Tanba ida-ne’e depois lansamentu ita sei ba sunu lilin atu fó onra glória ba sira ne’ebé mate, atu nune’e sira bele mate mais naroman ba nafatin ba Timor-Leste, sira bele mate mais nabilan ba Timor-Leste ne’ebé futuru ba di’ak ba jerasaun foun sira,” hatete Jorge Alves “We Moris”.
Diretór Ezekutivu AMRT ne’e mós husu ba estudante sira kontinua estuda didi’ak tanba edukasaun la iha fronteira, futuru nasaun ida-ne’e iha joven sira nia liman.
AMRT hakerek kualker dokumentu ho lian portugés mak identidade no ba rezisténsia nian, memoria ne’ebé iha tenke moris labele mate, espiritu nafatin tuir eróis sira. Aagradese ba komunidade internasionál ne’ebé apoiu no kontribuisaun ba Timor-Leste nia independensia.
“Espera katak ho lansamentu ho livru ida-ne’e bele sai matéria ida bá ita boot sira, hanesan AMRT sei prepara nafatin filme dokumentariu segundu episode ne’e involve frente klandestina ba feto no mane sira no mós frente armada feto sira,” tenik nia.
Serimónia lansamentu ne’e partisipa husi Embaixadór Portugal mai Timor-Leste, Duarte Bué Alves, membru governu sira, koordenadór, profesór, estudante no konvidadu sira.
Jornalista: Juvinal Cabral dos Santos/Mario Fili
Written by: RafaFM
AMRT Lansa Revista "Retalhos de Rezisténcia” Hodi Hametin Memória Rezisténsia
todayNovember 20, 2026 11 2
Harii husi Nilton no Akita durante tempu susar sira hafoin referendu, Rádiu Rafa mosu nu’udar símbolu esperansa no rekonstrusaun iha Timor-Leste. Ida-ne’e maka estasaun rádiu dahuluk ne’ebé mosu hafoin independénsia, halibur foin-sa’e sira, habelar ksolok, no fó lian ba jerasaun foun, maski bainhira barak sei hela iha uma ne’ebé halo ho ahu-ruin hafoin destruisaun ne’ebé kauza hosi violénsia ne’ebé mosu hafoin referendu 1999, iha ne’ebé timoroan sira vota atu haketak hosi Indonézia no harii nasaun ida ne’ebé independente no livre.
Copyright Rafa.tl - Desenvolvido por Justweb.pt