Prezidénsia Repúblika Presta Omenajen Ba Preladu Katoliku Timoroan Na’in-Haat iha Tasi Tolu

Preladu Katoliku Timoroan na’in-haat.

Díli, 07 Setembru 2026 (RAFA)-Prezidénsia Repúblika, Segunda-ne’e, presta omenajen ba preladu Katoliku Timoroan na’in-haat iha Tasi Tolu.

Preladu Katoliku Timoroan na’in-haat ne’ebé nia restus mortais tau iha Altar Tasi-tolu mak hanesan Dom Jaime Garcia Goulart, Dom José Joaquim Ribeiro, Monseñor Martinho da Costa Lopes ho Dom Ricadro da Silva.

“Ha’u koñese liu mak  Dom Martinho da Costa Lopes, no Dom Ricardo. Dom Martinho ba ha’u ne’e erói ida, ha’u koñese nia tempu Portugés, tempu luta, nia hela iha ha’u nia uma mizeravel boot iha Nova loke, nia hela iha ne’eba, ha’u fó ha’u nia kama ba nia, kama ida de’it, ha’u toba iha rai, ha’u mak tein ba nia, nia la gasta liu ha’u nia tein, nia satiadu. Nia dehan o ne’e loro-loron mak tein ida ne’e, mais ema di’ak tebe-tebes. Ha’u lori nia ba kongresu Amerikanu, depois vizita nia iha Portugál dala barak. Lori nia ba Alemaña, akompaña nia ba kampaña iha Alemaña, ha’u tuir de’it iha ne’eba, ema ida di’ak,” Prezidente Repúblika José Ramos-Horta hateten hafoin presta omenajen.

Ramos-Horta hateten depois nia Dom Martinho da Costa Lopes mate kiak, mate abandonadu iha ne’eba.

Dom Martinho mak fó korazen ba   Ramos Horta hakerek  artigu sira no Dom Martinho  mak públika, se nia la públika, bele hakerek artigu ne’e la vale buat ida, o bele rai de’it iha gaveta, nia ho korazen la ta’uk públika.  Tanba, ne’e mak Governu Portugés satiadu loos, títulu mak ne’e Maubere Meiu Irmão, ho nia fraze ikus liu hakerek nune’e, “Maubere Meiu Irmão, loron sa’e daudauk ona, nia nabilan mós ba o, loron to’o ona, hader, hamriik.”

“Dom Martinho ha’u la haluha, desde uluk kedas to’o agora. Ha’u mós ba ko’alia nia restus mortal mai,” Xefe Estadu informa.

Prezidente Repúblika, José Ramos-Horta haktuir, ida fali Dom Ricardo da Silva ema hotu-hotu hatene, tempu luta iha Igreja Motael, nia kontribuisaun. Sira seluk la’e, hanesan de’it istória Timor nian, Dom Jaime, primeiru bispu Timor, Dom José Joaquim Ribeiro sira kontribui ba edukasaun liu husi Igreja. Maibé bele luta ba Timor, sira matebian mak ne’e Ricardo, Dom Martinho, sira seluk kontribui Dom Basilio, padre lubuk ida, madre lubuk ida.

Maibé ko’alia ba sira ne’ebé mate iha li’ur, lori sira nia ruin mai. Dom Ricardo iha ne’e, kuitadu bispu maibé la’ós tempu barak.

Jornalista: Cristina Ximenes/Helio dos Santos