Ouvir RAFA Ritmo, Voz e Coração de Timor
Díl,14 Agostu 2026 (RAFA)- Primeiru-Ministru, Kay Rala Xanana Gusmão, Sesta-ne’e, iha edifísiu Polísia Sientifiku Investigasaun Kriminál (PCIC), hasoru malu ho reprezentante International Criminal Police Organization (INTERPOL) husi Fransa no Singapura hodi ko’alia no diskute sira-nia apoiu ba PCIC iha servisu kombate krime sibernetika relativa ho atividade ilísitu scam call centre Iha Timor-Leste.
Reprezentante na’in-rua husi Sekretariadu Jerál INTERPOL Fransa nian ne’ebé sira-nia sede iha Lyon, Fransa, ho reprezentante na’in-rua husi INTERPOL Globál Complex for Innovation (IGCI) ne’ebé lokaliza iha Singapura hatudu prontidaun atu servisu ho PCIC Timor-Leste no introdus tranferensia abilidade iha área investigasaun krime ne’ebé mai ho baze dijital.
“Haré katak ita to’o agora sidadaun Xinés liu 170 mak ita kaptura iha kazu atividade scam call centre ne’ebé ita prepara atu bele fó ba mundu mensajen katak ita-nia polítika zero toléransia, iha krime sira transnasional no scam call centre,” Primeiru-Ministru Xanana Gusmão inform ba jornalista sira hafoin hasoru malu ho reprezentante INTERPOL Fransa ho Singapura ne’e.
Durante diskusaun grupu INTERPOL fó hanoin katak, teknolojia foun, lori benefisiu uitoan, maibé maibé dezafiu mak barak tebebes, tanba ne´e presiza tebes apoiu husi parte INTRPOL oinsá bale kombate jogu ilísitu sira iha Timor-Leste.
PM Xanana hatutan sidadaun ne’ebé autoridade seguransa sira kaptura, mai hanesan traballadór, maibé dirijente sira iha rai-li’ur, tanba ne’e, difisil uitoan atu deteta, maibé durante enkontru ekipa INTERPOL sei ajuda Timor-Leste kombate atividade jogu ilegál scam call centre.
“Tanba sira hare ba ASEAN, tanba ita nu’udar membru, ita tenke hatudu bá ASEAN atu fiar ita, katak ita la husik, hanesan mós ita ko’alia bá malu fó hanoin bá malu halo ha’u hanoin fali uluk, tinan 10 liubá besik tinan 20 ona, ita hapara tiha no ita sai hanesan ponte ida bá droga bá Indonézia la’ós mai ita,” Xefe ezekutivu ne’e afirma.
Primeiru-Ministru dehan ema aproveita Timor-Leste nu’udar membru foun bá ASEAN, hodi aproveita soe hela kazu scam call centre, tanba ema konsidera iha Timor-Leste la preparadu.
Estadu Timor-Leste, atu fó hatene bá membru ASEAN tomak no bá mundu katak, Timor-Leste ne’e la’ós paíz bá krime. Tanba ne’e maka hasoru sira, no sira mós ho PCIC iha ona programa atu servisu hamutuk.
“INTERPOL sei apoia servisu iha laboratóriu, forensik atu haré, akompaña ita nia ema sira preparadu ona ka seidauk prepadu, sira sei mai aumenta nafatin ita nia kbiit atu polítika kona-bá zerro Ttleránsia ba scam call centre,” Xanana hateten.
Iha fatin hanesan, portavós PCIC Mário Tavares, hatete, polítika zero toleránsia bá krime sira ne’e, parte PCIC kumpri de’it polítika Estadu nian, esforsu nafatin hodi kombate sirkunstansia krime scame call cenre.
“Ita hatene katak agora ne’e dadaun INTERPOL mai ho nia ekipa téknika husi Lyaun Fransa, no mós hetan husi Singapura, na’in haat ne’e mai hodi fó apoiu tékniku no mós fó kapasitasaun bá kuadru PCIC sira hodi kombate di’ak liután uanhira atividade ne’e kontinua nafatin iha future,” Mário Tavares hateten.
Jornalista: Marcelino Tomae
Written by: RafaFM
INTERPOL Fransa ho Singapura Apoiu PCIC Kombate Krime Sibernetika Iha Timor-Leste
todayNovember 20, 2026 14 2
Harii husi Nilton no Akita durante tempu susar sira hafoin referendu, Rádiu Rafa mosu nu’udar símbolu esperansa no rekonstrusaun iha Timor-Leste. Ida-ne’e maka estasaun rádiu dahuluk ne’ebé mosu hafoin independénsia, halibur foin-sa’e sira, habelar ksolok, no fó lian ba jerasaun foun, maski bainhira barak sei hela iha uma ne’ebé halo ho ahu-ruin hafoin destruisaun ne’ebé kauza hosi violénsia ne’ebé mosu hafoin referendu 1999, iha ne’ebé timoroan sira vota atu haketak hosi Indonézia no harii nasaun ida ne’ebé independente no livre.
Copyright Rafa.tl - Desenvolvido por Justweb.pt